Dlaczego umowa Trumpa z Putinem wywołała sprzeciw?
Prezydent USA Donald Trump ogłosił porozumienie z Władimirem Putinem dotyczące dostaw rosyjskiego oleju napędowego, co spotkało się z natychmiastową krytyką w Stanach Zjednoczonych S1S4. Grupa 12 senatorów z obu partii wystosowała list do prezydenta, wzywając do anulowania umowy, którą określili jako zdradę sojuszników i prezent dla przeciwnika USA S4. Nawet republikańscy senatorowie, koledzy partyjni Trumpa, krytykują decyzję, uznając ją za korzystną dla Kremla i nieskuteczną w obniżaniu cen paliw dla kierowców i firm S5. Demokraci i część Republikanów ostrzegają, że dodatkowe wpływy finansowe mogą wzmocnić Kreml S11.
Jakie są szczegóły porozumienia i jego konsekwencje?
Według ogłoszenia Trumpa z 9 października, Rosja ma dostarczyć na rynki amerykański i światowy ponad 300 tysięcy ton diesla natychmiast, kolejne 500 tysięcy ton w listopadzie, a następnie 1 milion ton i 3 miliony ton w późniejszym terminie S8. Całkowita ilość ma wynieść ponad 2,25 miliona baryłek oleju napędowego S9. Trump sugerował, że rosyjski olej napędowy trafi na rynek światowy, a nie bezpośrednio do USA S3S6. Prezydent Trump podkreślił, że umowa dotycząca oleju napędowego „nie jest dla nas” i że paliwo „trafia na rynek globalny, nie do nas” S16. Eksperci wskazują, że ilość paliwa objęta umową to zaledwie ułamek światowego zapotrzebowania, co oznacza, że jej wpływ na obniżenie cen będzie marginalny S2S7S9. Unijny komisarz ds. gospodarki Valdis Dombrovskis również stwierdził, że porozumienie Trump-Putin nie będzie miało istotnego wpływu na obniżenie cen paliw S14S15. Niektórzy analitycy podkreślają, że USA same mają nadprodukcję diesla, ale bardziej opłaca im się eksportować własne paliwo S8.
Czy są ukryte motywy porozumienia i jakie są przeszkody prawne?
Eksperci sugerują, że za porozumieniem w sprawie diesla mogą stać znacznie poważniejsze interesy rosyjsko-amerykańskie, takie jak udziały w gigantach paliwowych S2. Administracja Trumpa ma nadzieję, że umowa pomoże skłonić Władimira Putina do wznowienia negocjacji pokojowych w sprawie wojny na Ukrainie S9. Amerykańscy wysłannicy, w tym Steve Witkoff i Jared Kushner, mieli przedstawić ten plan ukraińskim urzędnikom, choć Kijów podchodzi do niego sceptycznie S9. Porozumienie jest niezgodne z ustawą Kongresu z 2022 roku, która zakazuje importu rosyjskich surowców energetycznych, dopóki Rosja nie wycofa się z Ukrainy i nie zaprzestanie działań wojennych S7. Aby umowa mogła zostać zrealizowana, Trump musiałby przekonać większość Kongresu do przymknięcia oka na te regulacje S7. Dodatkowo, w grudniu Kongres przyjął pakiet sankcji, który przewiduje dotkliwe kary dla państw trzecich kupujących rosyjskie surowce energetyczne S7.
Jak reagują na to Chiny?
Chiny z uwagą obserwują porozumienie między USA a Rosją dotyczące eksportu rosyjskiego oleju napędowego S12. Chińscy eksperci zwracają uwagę na sprzeczność w działaniach Waszyngtonu, który sam korzysta z rosyjskiego paliwa, jednocześnie grożąc sankcjami innym importerom S12S13. Pekin wyraża obawy przed ewentualną zmianą kursu politycznego przez Trumpa S13. Chiny nie zamierzają pochopnie modyfikować swojej dotychczasowej polityki S13.
